Son yıllarda hayatımızdaki rolü giderek genişleyen yapay zeka, birçok uygulamasıyla insan hayatını kolaylaştırırken bir yandan da insan hayatı ile ilgili gereğinden fazla bilgi sahibi oluyor.
Kimileri yapay zeka uygulamalarına işiyle ilgili hususlar danışıyor, bazıları ise yapay zeka uygulamalarından duygusal yaşantısına dair tavsiyeler alıyor.
Yapay zeka yeri geliyor profesyonel bir danışmana, yeri geliyor bir “Güzin Abla”ya dönüşüyor.
Peki ya bize mesleksel tavsiyeler veren, üzerine çalışacağımız hususa dair bilgiler veren, yeri geldiğinde duygusal takviye veren yapay zeka uygulamaları bu ilgide daima “veren” taraf mı? Yapay zeka uygulamalarının biz kullanıcılardan aldığı bir şeyler yok mu?
Bu sorunun karşılığı ise tekrar son yıllarda giderek daha fazla duymaya başladığımız “veri güvenliği” kavramı ile ilgili.
Yapay zeka uygulamalarının bilgi biriktirdiği ve bunu çeşitli ticari içerikli faaliyetlerde kullanıma sokabildiği hatta istihbarat servislerine data sağladığına dair kuşkular giderek artıyor.
CLEARVİEW SKANDALI: ÇALINAN YÜZLER
Yapay zeka dayanaklı uygulamalar ile bilgi güvenliği ilgisine dair en değerli skandal, ABD’de yapay zeka takviyeli olarak yüz tanıma teknolojisi sunan Clearview AI hakkında ortaya çıktı.
Clearview AI şirketi; Facebook, Instagram, LinkedIn, YouTube ve milyarlarca web sitesinden insanların haberi olmadan 30 milyardan fazla biyometrik yüz fotoğrafını yapay zeka algoritmalarıyla kazıdı ve bilinen en büyük yüz tanıma bilgi tabanını oluşturdu.
ÜLKELERİN EMNİYET ÜNİTELERİNE SATILMIŞ
Şirketin bu dataları gizlice güvenlik ve istihbarat kurumlarıyla paylaştığı ortaya çıktı. ABD’de FBI ve İç Güvenlik Bakanlığı’nın yanı sıra Hindistan, Birleşik Arap Emirlikleri, Arjantin, Kolombiya üzere 30’a yakın ülkeden kurumlara sattığı tespit edildi.
HACKERLAR ‘MÜŞTERİ LİSTESİ’Nİ ELE GEÇİRDİ
Şirketin bu “yüz havuzu”nu oluşturmasına dair ayrıntılar ise şirketin “müşteri listesi”nin hackerlar tarafından patlatılmasıyla kamuoyu tarafından öğrenildi. “Müşteri listesi”nde güvenlik ünitelerinin yanı sıra bankalar da yer alıyordu.
Daha sonraki yıllarda Clearview aleyhinde birçok farklı ülkede davalar açıldı.
İSLAMİ UYGULAMALARDAN POZİSYON TESPİTİ
Daha huzursuz edici bir skandal ise sırf Müslümanları ilgilendiren X-Mode isimli yapay zeka şirketiyle ilgili yaşandı.
Şirketin, bireylerin kullandığı birtakım uygulamaların arka planına yerleştirdiği kodlarla bireylerin pozisyon bilgilerini elde ettiği ve şahısların farklı zamanlardaki pozisyon bilgilerini elde ederek, bu bilgileri yapay zeka algoritmalarıyla işleyip manalı rotalar haline getirdiği ortaya çıktı.
İşin daha değişik yanı ise bilgilerin toplandığı uygulamaların namaz vakitleri gösterme yahut Kur’an okuma uygulamaları üzere Müslümanlar tarafından kullanılan aplikasyonlar olmasıydı. Bu uygulamalardan biri de dünya üzerinde 100 milyondan fazla insanın kullandığı Muslim Pro uygulamasıydı.
OPERASYON GAYELİ ALINDI
Şirket tarafından Ortadoğu ülkelerinde, Pakistan’da, Yemen’de, Endonezya’da, ABD’de ve Avrupa ülkelerinde binlerce Müslüman’ın pozisyon ve rota bilgilerinin şirket tarafından ABD askeri ünitelerine satıldığı ortaya çıktı.
ABD Özel Operasyonlar Komutanlığı’nın denizaşırı “terörle mücadele” operasyonlarında amaç tespiti ve pozisyon takibi yapmak hedefiyle bu dataları almak üzere X-Mode şirketiyle kontrat yaptığı tespit edildi.
ABD MEDYASI ORTAYA ÇIKARDI
Olay, şirket içi yazışmaların Kasım 2020’de ABD medyasında yayınlanmasıyla kamuoyu gündemine geldi.
ABD’li senatör Ron Wyden, mevzuyu Kongre gündemine taşıyarak mahkeme kararı olmaksızın insanların pozisyon bilgilerinin satın alınmasını eleştirdi.
Şirketin faaliyetleri soruşturma konusu oldu. ABD Federal Ticaret Kurulu tarafından şirkete ceza kesildi.
GROK İRAN ATAĞINDA KULLANILDI
Yapay zeka şirketleri ve istihbarat üniteleri arasındaki münasebete dair en çarpıcı bilgi ise bu hafta ortaya çıktı.
Dünyanın en varlıklı bireyi olarak kabul edilen teknoloji yatırımcısı Elon Musk’ın xAI şirketi aleyhine açılan bir etraf davasında ortaya çıkan bilgiye nazaran Grok, ABD’nin İran’a 28 Şubat’ta başlayan hücumunda kullanıldı.
ÖVGÜYLE KELAM ETTİ
ABD Savunma Bakanlığı’nın yapay zeka ünitesinin başında bulunan Cameron Stanley tabirinde, Grok’un 96 saat içinde 2 bin amaca 2 binin üzerinde mühimmat yollanmasında kullanıldığını söyledi.
Stanley, “Grok’un sağladığı operasyonel etkinlikten” övgüyle kelam etti.
OPENAI’IN SİYASET DEĞİŞİMİ
Bir diğer ünlü yapay zeka şirketi olan, ChatGPT’nin yaratıcısı OpenAI ise 2024 Ocak ayında unsurlar metninden “askeri ve siber savaş gayeli kullanım yasağı” maddesini kaldırdı.
İSTİHBARAT YÖNETİCİSİ, İDAREYE GİRDİ
Bu değişikliğin akabinde Haziran 2024’te ise ABD’nin bilhassa siber güvenlik alanında çalışan en değerli istihbarat birimlerinden NSA’in (Ulusal Güvenlik Ajansı) eski yöneticisi emekli general Paul Nakasone, OpenAI’ın idare konseyine girdi. Nakasone, NSA’in başından Şubat 2024’te ayrılmıştı.
OpenAI, bu değişikliklerin akabinde gelen yoğun yansılara karşın geri adım atmadı.
CIA FONUYLA KURULDU
ABD’nin istihbarat ve askeri alanlarda iş birliği yaptığı şirketlerin başında ise elbet Palantir geliyor.
2003’te ABD’nin önde gelen teknoloji yatırımcılarından olan Peter Thiel tarafından ve CIA’in fon dayanağıyla kurulan şirketin geliştirdiği Palantir Gotham platformu, ABD’deki isimli soruşturmalarda; Palantir AIP platformu ise ordu tarafından kullanılıyor.
ABD ULUSAL GÜVENLİĞİNİN BEL KEMİĞİ
Şirket, ABD Kara Kuvvetleri’nin TITAN isimli yapay zeka dayanaklı taktik istihbarat ve hedefleme sisteminin de ana yüklenicisi.
CIA, NSA, FBI, Pentagon ve ABD Deniz Piyadeleri üzere ABD güvenlik sisteminin tüm kritik kurumlarıyla çalışan Palantir, bu kurumlarda bilgi entegrasyonunu sağlayan ana dijital omurga pozisyonunda bulunuyor.
USAME BİN LADİN İDDİASI
El Kaide lideri Usame bin Ladin’in 2011 yılında öldürülmesi öncesinde yerinin tespitin de şirketin geliştirdiği bilgi analitiği yazılımıyla tespit edildiği sav edilmişti.
Şirketin kurucusu Peter Thiel, ABD Başkanı Donald Trump’a ve ABD’de sağ akımlara verdiği takviyeyle biliniyor.
UKRAYNA’DA KULLANILDI
Palantir CEO’su Alex Karp, şirketin Ukrayna’ya da Rusya’nın saldırısına karşı savunmasında gaye tespiti, sinyal istihbaratı tahlili ve askeri lojistik operasyonlarında kullanıldığını açıklamıştı.
ABD istihbarat ve ulusal güvenlik üniteleri birebir vakitte Scale AI ve Primer AI isimli şirketlerle de askeri ve istihbarat bilgilerine dair platformlarını kullanıyor.
Kaynak: Ensonhaber Haber Merkezi
Kaynak: Ensonhaber
